Yazılar

Kibirli insana akıl vermek

Kelile ve DimneKelile ve Dime doğunun üç önemli medeniyeti olan Hint, Arap ve Fars’ın birbiri ile karıştığı bir bilgelik kitabı. Kimin sahibi olduğu da önemli mi bilemiyorum. Ahlak’a dair vaazlarından birisi dikkatimi çekince paylaşamadan edemedim.

“Kendini beğenmiş ahmak’a akıl veren adam, ölüye fikir danışan, ya da sağıra sır vermeye çalışan budalaya benzer.” (Kelile ve Dimne, Haz. Osman KOCA, Beyan Yayınları, S. 106)

İki insan olur da rekabet olmaz mı? Peşinde koştuğumuz işlerle ilgili olarak “neden ben değil de elalem?” gibi bir soruya cevap olabilecek aşağıdaki alıntı aslında çok daha fazla büyük bir anlam ve hikmet kümesi içeriyor gibi.

“İki kişi, bir şeyin peşinde koşarsa, akıl ve karakterce daha üstün olanı bu hedefine erişir.

Eğer bu vasıflar, her ikisinde de denkse, bu kez devreye azim ve gayret girer.

Şayet bunlar da eşitse, talihi parlak olan öne geçer” (a.g.e. s. 192)

Her zaman böyle mi oluyor bilmiyorum ama yüzyıllar öncesinden böyle demiş Beydeba. Bize de aktarıp susmak düşer heralde.

Osmanlıca bir mantık kaidesi

Mucibe-i külliyenin aksi, mucibe-i cüziyedir.

Örnemk, her insan hayvandır, bazı hayvanlar insandır. İşte böyle 🙂

Gazalî. El-Münkizü Min Ad-dalâl

Ya niçin insanlar üzgün olunca ağlarlar?

Bir gün bir çocuğa sormuştum, deniz neden tuzludur diye. Babası uzun bir sefere çıkmıştı. Çocuk hemencecik cevap verdi: Deniz tuzludur, çünkü denizciler durmadan ağlarlar! Neden denizciler böyle çok ağlar ki!
Çünkü, dedi, yolculukları bitmez… Onun için mendillerini hep direklere asıp kuruturlar!

Gene sordum: Ya niçin insanlar üzgün olunca ağlarlar? Çünkü, dedi, daha duru görebilelim diye gözlerin camını ara sıra yıkamak gerek!


August STRINDBERG, Düş Oyunu

Özgürlük

Kimse özgür olduğuna inanan birinden daha iyi köle olamaz.

Johann Wolfgang von Goethe – 1749-1832

Sayfalar

İyi Bir Bilimsel Makale İçin Öneriler: Kaynaklar (8)

letterChemistryViews sitesinde yayınalan İngilice makale serisinde Bilimsel Makale yazmanın inceliklerinden bahsediliyor. Bu işlere yeni başlayanlara yarararlı olacağını düşünerek çeviriyorum:

Hiç sonuçlarınızı yayınlanabilir makale olarak düzemlediğiniz çalışmalarınızı red almamak için mücadele ettiniz mi? Asian Journal of Organic Chemistry, dergisinin yönetici editörü Richard Threlfall makalenizin her bir bölümünü nasıl geliştirilebileceğini ve yayınlanma ihtimalinin nasıl arrtırılabileceğini gösteren içeriden ipuçları veriyor.

Kaynaklar

Deneysel bölüm gibi kaynaklar bölümünü oluşturmak çok kolaydır. Fakat bir kaç küçük nokta vardır ki işinizi kullanıcı dostu yapar.

Özellikle makalenizin giriş kısmını, atıflarken araştırma alanınız ile en alakalı makalleleri veya iyi bir çerçeve sonun review (inceleme) makalelerini eklemeniz iyi bir püf noktası olacaktır. Muhtemelen bu konuda düşünmemişsinizdir, fakat bu durum editör ve hakemlerin sizin alanınızda bilgi sahibi olduğunuzu ve gerçekten bu alandaki neyin önemli olduğunu bildiğinizi gösterecektir.

Basit bir örnek vermek gerekirse , şu şekilde bir durum açıklaması “C-H aktivsyonu geçtiğimiz yıllarda artarak önem kazanmıştır [1]” ve ardından referanslarda 25 farklı C-H aktivasyon örneği vermek çok da yararlı bir davranış olmayacaktır. Buna rağmen bu gerçekten gerekli ise, geniş bir durum açıklaması içeren tartışmaları eklemeden sadece ön önemli mihenk taşlarından bahsetmekte yarar olacaktır.

İyi bir referans yönetimi yazılımı size çok yardımı olacakır (Artık microsoft word ve open office kendi içlerinden bu özellikleri dahil ettiler. Çev. Notu). İyi bir referans yönetim yazılımı mahalenin sıralamasında herhangi bir karışıklık olmadan sorunsuz olarak yapılmasında yararı olmakta (Eskiden elle bu tür işlemleri yaptığımızda çok daha fazla yorucu olmakta idi. Çev. Notu), aynı zamanda değişik referans stilleri arasında geçiş yapılmasını kolaylaştırmaktadır. Bu yazılımların bazılar web tabanlı uygulamalar olarak bulunmakta ve bir denemeye değer kalitedededirler.

Bunların dışında Mendeley, ResearchGate, ACS ChemWorx vb. gibi bilim adamları için oluşturulmuş sosyal network uygulamaları bulunmakta. Bunlar vasıtası ile makalenizin erken döneminde literatür taraması aşamasında bulduklarınızı kategorize edip kaynak yönetiminde daha düzenli bir çalışma yapabilirsiniz. Böylece daha önce bulduğunuz önemli bir makaleyi bilgisayarıızın dosya altlarının karmaşıklığında kaybetmezsiniz. Bu tür bilimsel sosyal uygulamaların bir güzel özelliği de makalenin tam metnine ulaşamadığınız durumlarda makale yazarına ulaşarak tam metin talebinde bulunmanız, yazara sorular sorabilmeniz ve etkileşimle sorunlarınızı çözebiliyor olmanızdır (Çevirmenin Notu).

Son olarak, atıflarınızın güncel olmasına dikkat ediniz. Son yapılan çalışmaları içermeyen bir kaynaklar bölümü editör ve hakemlere iki şeyi söyler:

  1. Bu çalışma alanının modası geçmiş
  2. Yazar güncel çalışmalar hakkında bilgi sahibi değil.

Bu belirttiğimiz noktaları dikkate alarak düşünürseniz, referanslarınız sizin tahmin edebileceğinizden daha fazla bir şekilde hakemlik aşamasında önemli bir etki verecek şekilde katkı sağlar.

 


Orjinal makale DOI: 10.1002/chemv.201200125 veya burası


İyi Bir Bilimsel Makale İçin Öneriler: Deneysel Kısım (7)

letterChemistryViews sitesinde yayınalan İngilice makale serisinde Bilimsel Makale yazmanın inceliklerinden bahsediliyor. Bu işlere yeni başlayanlara yarararlı olacağını düşünerek çeviriyorum:

Hiç sonuçlarınızı yayınlanabilir makale olarak düzemlediğiniz çalışmalarınızı red almamak için mücadele ettiniz mi? Asian Journal of Organic Chemistry, dergisinin yönetici editörü Richard Threlfall makalenizin her bir bölümünü nasıl geliştirilebileceğini ve yayınlanma ihtimalinin nasıl arrtırılabileceğini gösteren içeriden ipuçları veriyor.

Deneysel Kısım

Tüm bilimsel makalenin belki de en kolay yazılacak bölümü, ne kadar, ne miktar kullandığınız belirtmekle elde edilen ve ne kadar karıştırmada bıraktığını anlatan yani ne yaptığınızı yazıya çevirmekle elde edilen bölümdür. Tüm bunların sonunda bir deneysel bölümünüz oluşur.  Basit bir öneri olarak dikkat etmeniz gereken şey bu bölüm okunması kolay bir metin yazmanızın gerektiğidir. Unutmayın, makalede sunduğunuz her fikri gösteren bir delil niteliğindedir ve makalenizi okuyan bir kısım insanlar bu uygulamanızı deneysel kısımdan bakarak tekrar gerçekleştirmek isteyeceklerdir. bu sebeple, açıklık ve gerçekten yardımcı olacak püf noktalardan bahsetmek yararlı olacaktır.

İki önemli ipucu: tekrardan sakının ve deneysel sonuçlarınızla uyumlu bir deneysel kısım yazın. Tekrar tekrar  kullanılan maddelerin miktarlarından, reaksiyon şartlarından veya analitik tekniklerden bahsetmemek gerekir ve böyle bir davranış makalenin önemli bölümlerini bulmayı zorlaştırır. Genel uygulamaların bir özeti, analitik teknikler ve diğer bağlantılı detaylar Deneysel bölümün başında genel ifadeler olarak vermek, gereksiz tekrardan kurtarır.

Verilerin verilmesindeki tutarlılık  deneysel bölümü hakemler tarafından incelendiğinde daha kolay kullanılabilir hale getirir. Herhangi bir SCI kapsamındaki derginin yazarlar için hazırlanan klavuzuna ve derginin eski sayılarına bir göz atın. Örneğin AJOC dergisinin yazar klavuzu: http://onlinelibrary.wiley.com/journal/10.1002/(ISSN)2193-5815/homepage/2157_notice.html. Böylece verilerinizi nasıl formatlayacağınız hakkında bir fikir edinmiş olursunuz.

Hatırdan çıkartılmaması gereken bir başka nokta da, bir çok dergi kullanılan kimyasallar ile alakalı analitik verileri açıklamak gereklidir. Fakat yazım klavuzuna ilk olarak bakmak gerekir.

Hakemler sıklıkla deneysel verilerilerinizde daha sonra incelemek ya da ilgilenmek için bıraktığınız, gerçekte saydece yazım veya makalenin eski versiyonunda kalma tutarsızların altını çizer veya bununla ilgili size soru yöneltir. Bu nedenle, verilerinizi açıkça sunmaz ve göndermeden önce baştan bir kez kontrol etmek gereksiz hakemlerle gereksiz bir revizyon randunundan kurtulmak için değecektir.


Orjinal makale DOI: 10.1002/chemv.201200124 veya burası


İyi Bir Bilimsel Makale İçin Öneriler: Sonuçlar ve Tartışmalar (6)

letterChemistryViews sitesinde yayınalan İngilice makale serisinde Bilimsel Makale yazmanın inceliklerinden bahsediliyor. Bu işlere yeni başlayanlara yarararlı olacağını düşünerek çeviriyorum:

Hiç sonuçlarınızı yayınlanabilir makale olarak düzemlediğiniz çalışmalarınızı red almamak için mücadele ettiniz mi? Asian Journal of Organic Chemistry, dergisinin yönetici editörü Richard Threlfall makalenizin her bir bölümünü nasıl geliştirilebileceğini ve yayınlanma ihtimalinin nasıl arrtırılabileceğini gösteren içeriden ipuçları veriyor.

Sonuçlar ve Tartışmalar

En sonunda projenizde bir sürü ay çalıştıktan sonra, tatmin edici sonuçlar elde ettiniz, sonunda artık zaman tüm bunları makalenize ekleme zamanı geldi. Herkese onca zamanınız boyunca kullanmayı düşündüğünüz her bir solvent, katalizör ve katkı maddesi geçirdiğiniz zamanı ve HPLC ile çalışırken karşılaştığınız güçlükleri açıklamak istemektesiniz. Bununla birlikte, bunu yapmak istiyorsanız, okucularınız muhtemelen çabucak sıkılacaklardır. Bu sebeple yapılacak en önemli tavsiye, dikkatinizi kesin ve fakat bilgi verici bir dille hazırlanmış “Sonuçlar ve Tartışmalar” bölümü hazırlamak olacaktır.

Gerçekten önemli parçalara yoğunlaşmak önemli ve fakat çok çok ayrıntılara takılmamak gerek, özellikle makale değil de kısa mektup (bildiri) (communication) yazıyorsanız. Basit bir örnekle açıklamak gerekirse, değişik çözücülerle reaksiyonu deniyorsanız, her bir ayrı çözücü ile yaptığınız ayrı deneysel sonucu tartışmanıza gerek yoktur. Bütün sonuçları bir tabloya koyup, belki polar ve apolar gibi genel bir yorum ekleyip ve neden en iyi çözücünün bu durumda bu oluştuğunu da yorumlayıp vermek yeterli olacaktır. Tablodaki her bir sonucu açıklamak genelde gereksizdir.

Tartışmalar ve Sonuçlar bölümünün deneysel bölümden farklı olduğunu akıldan çıkartmamaya çalışınız. Burada deneysel prosedürler hakkında  deneysel sonuçlara direkt etkisi olaran konular dışında tartışmayagerek yoktur. Örneğin, reaktan eklemek tepkime yolunu değiştiriyorsa, bu kesinlikle tartışma bölümünün bir parçasıdır. Eğer böyle bir nokta yoksa bu tür konuları deneysel kısımda saklamakta yarar vardır.

Kısaltmaları makalenizde idareli ve tutarlı bir şekilde kullanınız. Kısaltmaları tanımlamayı ilk kullandığınız yerde veriniz ve buradanın dışında kısaltmayı her bir bölümde tekrar tanımlamayın.  NMR, AFM veya HPLC gibi basit ve bilinen şeyleri tanımlamaya çalışmayın, fakat dünyanın başka bir taraflarında farklı şekilde isimlendirilen kimyasal isimleri açık yazılımını yaptığınızdan emin olun.

Bazen, bir araştırmanın en ilginç ve tartışılabilir yerleri anormallikler ve bir değişiklik yaratmayan şeylerde olur. Bu noktaları görmezden gelmeyin, çünkü hakemler sizin bu sıradışı sonuçlarınız hakkında size soru yöneltebilir. Sıradışı sonuçları tartışmak reaksiyonun, bir katalizörün veya bir materyalin çok daha ince ayrıntılı noktalarını anlamakta sıklıkla beklediğiniz bulgulardan daha çok değerlidir. Ve kim bilebilir ki, sizin elde ettiğiniz sıradışı farklı sonucunuz alanınızda belki de yepyeni bir araştırma konusuna dönüşecektir!


Orjinal makale DOI: 10.1002/chemv.201200123 veya burası